YER ŞEKİLLERİ

1- En büyük yüz ölçüm.
2- En fazla yükselti , engebelilik.
3- En geniş buzul
4- En hızlı akarsular.
5- En fazla enerji üretimi.
6- En alçak yer. Iğdır Ovası.

DAĞLAR
1- Kuzeyde Çimen, Kop, Mescit, Allahu ekber dağları.
2- Ortada Karasu, Aras ,Mercan dağları.
3- Güneyde. Güneydoğu Toroslar.

VOLKANLAR
1- En geniş volkanik arazı.
2- Ağrı, Süphan, Nemrut, Tendürek.

PLATOLAR
1- Erzurum,Kars,Ardahan,Tunceli platoları.

OVALAR
1- Kuzeyde. Erzincan, Erzurum, Horasan, Pasinler, Kağızman, Iğdır Ovaları

AKARSU VE GÖLLER
1- Aras-Kura  Hazar denizine
2- Fırat, Dicle Basra Körfezine
3- Akarsuların debisi yaz ve kış azalır.
4- Akarsular denge profiline ulaşmamıştır.
5- Van, Çıldır, Erçek, Nazik. Balık gölleri. Volkan set gölleridir.

YÜKSELTİDEN DOLAYI
1- Tarım arazisi daralmış, sıcaklıklar azalmış, Ürün çeşidi azalmış. Yaz yağışları. Çayır ve meralar artmıştır.


İKLİM VE BİTKİ ÖRTÜSÜ

1- En şiddetli karasallık.
2- En fazla kar yağışı ,donlu gün sayısı.
3- En fazla  kış basıncı.
4- En düşük toprak sıcaklığı.
5- En düşük yıllık sıcaklık ortalaması.
6- En yüksek yıllık sıcaklık farkı.
7- En geç ürün olgunlaşması.
8- Ovada bozkır, yükseklerde dağ çayırları.


NÜFUS VE YERLEŞME

1- En az nüfus yoğunluğu (km kareye 36 kişi)
2- Toplu yerleşmeler görülür.
3- Şehirleşme oranı az.
4- Karadeniz bölgesinden sonra en çok göç .
5- Tarımsal  nüfus yoğunluğu fazla.


TARIM ÜRÜNLERİ
1- Yükseltiden dolayı en çok arpa üretimi.
2- En çok kaysı(Malatya)
3- En az sebze tarımı
4- En az turfanda meyve sebze üretimi, seracılık
5- En çok büyükbaş hayvancılık.

SANAYİ VE MADENLER
1- En fazla yer altı zenginliği Yukarı Fırat Bölümü
2- Demir: Divriği, Hekimhan, Hasan Çelebi
3- Krom: Ergani Guleman, Maden
4- Bakır: Ergani,Maden
5- Kurşun-Çinko   Keban’da işlenir.
6- Linyit: Elbistan santrali
7- Oltu taşı: Erzurum.
8- Kaya tuzu:Kağızman,Kars

SANAYİ TESİSLERİ
1- Et kombinaları: Van, Erzurum,Kars
2- Şeker fabrikaları: Erzurum, Ağrı, Kars, Muş, Erzincan
3- Dokuma: Malatya, Elazığ
4- Sigara Fabrikaları: Malatya, Bitlis
5- Çimento fabrikaları: Erzurum, Kars, Van